Zabytki Iranu na liście UNESCO cz.3

Na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO znajduje się aż 19 zabytków Iranu. Dzisiaj przedstawiamy kolejne z nich.

Pierwszą część cyklu o irańskich zabytkach na liście UNESCO znajdziecie TUTAJ, a drugą TUTAJ. Oto kolejne historyczne miejsca warte odwiedzenia.

Persepolis
Persepolis

Persepolis

Założone przez Dariusza I w 518 roku p.n.e. Persepolis ( تخت جمشید – Tacht-e Dżamszid) było stolicą imperium Achemenidów. Miasto zostało zbudowane na ogromnym pół-sztucznym, pół-naturalnym tarasie, gdzie „król królów” stworzył imponujący kompleks pałacowy inspirowany architekturą Mezopotamii. W późniejszych latach Persepolis zostało znacznie rozbudowane przez króla Kserksesa I (syna Dariusza I). Niestety misto było wielokrotnie  najeżdżane i niszczone przez Greków, by w 330 roku p.n.e zostać ostatecznie zdobyte przez Aleksandra Wielkiego. Opisywał on Persepolis jako najbogatsze miasto pod słońcem, w którym nawet prywatne domy były wypełnione po dachy bogactwem każdego rodzaju. Aleksander ostatecznie spalił miasto, a podbity władca Darius III stracił kontrolę w Persji i został zamordowany przez swego kuzyna.

Znaczenie i jakość monumentalnych ruin czyni Persepolis wyjątkowym stanowiskiem  archeologicznym. Budynki w Persepolis obejmują trzy główne kompleksy: czworaki wojskowe, skarbiec, oraz sale i domy króla. Najbardziej widowiskowe są Wielkie Schody, Brama Narodów, Apadana – Pałac Dariusza, Sala Stu Kolumn, Sala Tripylon i Tachara – Pałac Dariusza, Hadish – Pałac Kserksesa, Pałac Artakserksesa III.

Shahr-i Sokhta
Shahr-i Sokhta

Shahr-i Sokhta

Shahr-i Sokhta, czyli „Spalone Misto”, znajduje się na skrzyżowaniu szlaków handlowych z epoki brązu przecinających płaskowyż irański. Pozostałości miasta zbudowanego z błotnych cegieł to dziedzictwo wczesnych plemion we wschodnim Iranie. Shahr-i Sokhta zostało założone około 3200 roku p.n.e i rozbudowywane aż do 1800 p.n.e. W skład miasta wchodziły dzielnice mieszkalne i tereny zabytkowe, obszary produkcyjne i cmentarze. Odkryto tam powierzchnię około 25 hektarów, na których znajduje się między 25.000 a 40.000 starożytnych grobów.

Zmiany cieków wodnych i zmiany klimatyczne doprowadziły do ostatecznego opuszczenia miasta w początkach drugiego tysiąclecia. Struktury miasta, cmentarzyska i duża liczba znaczących artefaktów są dobrze zachowane ze względu na suchy klimat pustynny Iranu. Shahr-i Sokhta to bogate źródło informacji dotyczących powstania złożonych społeczeństw i cywilizacji w trzecim tysiącleciu przed naszą erą. Niektóre wyjątkowe znaleziska to: unikalny marmurkowy kubek, skóry z rysunkami, najwcześniejsza znana sztuczna gałka oczna czy zestaw do gry w kości, a także ludzka czaszka ze śladami prób operacji mózgu.

Sheikh Safi al din Khānegāh
Sheikh Safi al din Khānegāh

Mauzoleum Sheikh Safi al-din Khānegāh

Mauzoleum Sheikha Safiego w Ardabil zostało zbudowane już po jego śmierci w 1334 roku, przez jego syna Sheikha Sadr al-Din Musa. Stało się ono miejscem duchowych rekolekcji w tradycji Sufi. Perski mistycyzm w regionie, od dzisiejszej Turcji aż do Afganistanu, połączył się w owym czasie z religią islamu.

W budowie mauzoleum zastosowano tradycyjną średniowieczną architekturę Iranu, czyli maksymalnie wykorzystano dostępną przestrzeń. W budynku znajdziemy bibliotekę, meczet, szkołę, grobowce, cysterny na zapas wody, szpital, kuchnie, piekarnię, a nawet biura. Jednak to, co sprawia, że to miejsce jest tak kulturowo ważne to integracja nauk sufickich. Droga do mauzoleum podzielona jest na siedem części, które odzwierciedlają siedem etapów mistycyzmu Sufi. Trasa wyznacza osiem bram, które reprezentują osiem postaw sufizmu. Zespół budynków mauzoleum zawiera dobrze zachowane i bogato zdobione elewacje i wnętrza, z niezwykłą kolekcją zabytkowych artefaktów.

Shushtar - starożytny system kanalizacyjny
Shushtar – starożytny system kanalizacyjny

Starożytny system kanalizacyjny Shushtar

Shushtar to układ kanalizacyjny, którego historia sięga czasów Dariusza Wielkiego i 5 wieku p.n.e. System obejmował kanały odchodzące od rzeki Karun, z których jeden, „Gargar”, jest nadal w użyciu. Infrastruktura hydrauliczna to tamy, tunele oraz młyny wodne. Na końcu każdego kanału znajduje się spektakularny klif z kaskadami wodnymi. Woda płynie na  południe od miasta i nawadnia 40.000 hektarów sadów i gruntów uprawnych. Pola te są znane jako Mianâb (między wodą). Zespół obejmuje również Zamek Salâsel – centrum obsługi całego systemu. Konstrukcja systemu to dowód na kunszt inżynierski Elamitów i kultur Mezopotamii, jak również na liczne wpływy rzymskie w obrębie aglomeracji.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Zapisz sie na nasz Newsletter !

Zarejestruj się, a dostaniesz najnowsze wpisy prosto na maila

Persepolis.love

share with your friends ...Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterPin on PinterestShare on LinkedInEmail this to someoneShare on TumblrPrint this page
Oznaczone , , ,
Facebook